Zabawki, które pamiętają pokolenia. Kielecka historia ukryta w eksponatach

Od 9 października w Muzeum Zabawek i Zabawy w Kielcach można oglądać wystawę „Dobre, ładne, zapomniane”, poświęconą historii lokalnych spółdzielni zabawkarskich. To opowieść nie tylko o przedmiotach, którymi bawiły się kolejne pokolenia, lecz także o ludziach i pracy stojących za ich powstaniem.

Na wystawie można zobaczyć między innymi drewniane lalki, instrumenty, modele oraz klocki ABC, które pomagały dzieciom w nauce czytania. Ekspozycję uzupełniają dokumenty związane ze spółdzielniami „Gromada”, „Precyzja” i „Świętokrzyska”. Dzięki nim można przyjrzeć się historii produkcji zabawek w Kielcach i regionie.

Kielce przez lata odgrywały ważną rolę w polskim przemyśle zabawkarskim. To tutaj mieściła się siedziba Krajowego Związku Spółdzielni Zabawkarskich, który koordynował działalność spółdzielni produkujących zabawki dla odbiorców w całym kraju.

– Kielce były […] stolicą polskiej zabawki. Tu mieściła się siedziba Krajowego Związku Spółdzielni Zabawkarskich, centrala dla produkcji zabawek dla całej Polski – podkreśla Przemysław Krystian, rzecznik prasowy Muzeum Zabawek i Zabawy w Kielcach.

Jak dodaje, wystawa przywołuje wspomnienia osób, które rozpoznają prezentowane przedmioty z własnego dzieciństwa. Dzięki temu historia lokalnej produkcji staje się również częścią osobistych historii mieszkańców.

Produkcja zabawek nie odbywała się wyłącznie w zakładach. Część pracy wykonywano również w domach, w ramach chałupnictwa. W tworzenie przedmiotów angażowały się całe rodziny, a ich codzienna praca współtworzyła lokalną tradycję zabawkarską.Na wystawie można zobaczyć nie tylko gotowe zabawki, lecz także dokumenty i materiały związane z działalnością spółdzielni. Pozwalają one spojrzeć na te przedmioty nie tylko jak na pamiątki z dzieciństwa, ale również jak na efekt pracy ludzi, którzy je projektowali i wykonywali.

Dawne zabawki mogą przywoływać wspomnienia konkretnych osób, miejsc i chwil. Dla jednych będą przypomnieniem dzieciństwa, dla innych okazją do poznania historii kieleckiego przemysłu, którego ślady zachowały się w muzealnych zbiorach.Wystawa „Dobre, ładne, zapomniane” jest okazją, by zobaczyć przedmioty, które przez lata towarzyszyły dzieciom, i poznać fragment historii lokalnej produkcji zabawek.

Ekspozycję można oglądać w Muzeum Zabawek i Zabawy w Kielcach do końca 2026 roku.

Autor: Bartosz Kiniorski