Radio Fraszka. Dziesięć lat studenckiej pasji i doświadczeń medialnych

Od internetowej rozgłośni tworzonej przez studentów do przestrzeni rozwijania kompetencji dziennikarskich, realizowania autorskich pomysłów i integrowania społeczności akademickiej.

Radio akademickie może być czymś więcej niż miejscem, w którym powstają audycje i rozbrzmiewa muzyka. To także przestrzeń zdobywania doświadczenia, rozwijania zainteresowań i współpracy osób, które chcą sprawdzić się w świecie mediów. Taką rolę odgrywa Radio Fraszka, działająca przy Uniwersytecie Jana Kochanowskiego w Kielcach rozgłośnia internetowa, która w 2025 roku obchodziła dziesięciolecie rozpoczęcia nadawania.

Przez lata Fraszka przechodziła kolejne etapy rozwoju, zmieniały się jej zespoły, ramówki i możliwości techniczne. Niezmienna pozostawała jednak idea tworzenia miejsca, w którym studenci mogą samodzielnie przygotowywać treści medialne, rozwijać warsztat i uczestniczyć w życiu akademickim.

Od pomysłu do internetowej anteny

Pomysł stworzenia radia uniwersyteckiego pojawił się w 2010 roku z inicjatywy Jolanty Kępy-Mętrak, wykładowczyni UJK. Po kilku latach przygotowań 5 października 2015 roku rozpoczęło działalność Studenckie Internetowe Radio Fraszka. Rozgłośnia od początku była związana z uczelnią i otwierała się przede wszystkim na studentów zainteresowanych dziennikarstwem oraz tworzeniem programów radiowych.

Początki oznaczały pracę w skromnych warunkach technicznych i naukę wielu umiejętności metodą prób i błędów. Wspominając pierwsze miesiące działalności, Tomasz Chrząstek, obecnie dyrektor Centrum Mediów i Promocji UJK, zwracał uwagę na brak rozbudowanego systemu szkoleń. Nowi członkowie redakcji poznawali obsługę konsoli i oprogramowania emisyjnego, zdobywając doświadczenie przede wszystkim podczas codziennej pracy.

Stopniowo rozwijała się oferta programowa. Na antenie pojawiały się audycje muzyczne, kulturalne, informacyjne i publicystyczne. Powstawały autorskie formaty, rozmowy z przedstawicielami środowiska akademickiego oraz programy poświęcone lokalnej kulturze. Fraszka stawała się miejscem, w którym studenci mogli nie tylko zdobywać wiedzę o pracy w radiu, lecz także realizować własne pomysły.

Kolejne lata przynosiły zmiany organizacyjne i technologiczne. Wprowadzono regularne audycje na żywo, rozwijano ramówkę i porządkowano pracę redakcji. Ważnym etapem było również uruchomienie nowoczesnej przestrzeni studyjnej w Centrum Mediów UJK. Rozwój ten został jednak przerwany przez pandemię COVID-19, która ograniczyła możliwość wspólnej pracy w studiu i znacząco utrudniła regularną działalność rozgłośni.

Po okresie osłabienia aktywności rozpoczął się proces odbudowy zespołu i organizacji pracy. W 2024 roku wznowiono intensywne działania redakcyjne, rozwijano obecność w mediach społecznościowych, modernizowano system emisyjny i przygotowywano nowych członków zespołu do realizacji programów. Historia Fraszki pokazuje, że w przypadku radia studenckiego rozwój techniczny jest ważny, ale równie istotne pozostają zaangażowanie ludzi, sprawna organizacja i przekazywanie doświadczenia kolejnym rocznikom.

Radio jako praktyczny warsztat medialny

Jedną z najważniejszych funkcji Radia Fraszka jest umożliwianie studentom zdobywania praktycznych umiejętności. Praca nad audycją obejmuje znacznie więcej niż samo wystąpienie przed mikrofonem. To również wybór tematu, przygotowanie materiałów, opracowanie scenariusza, przeprowadzenie rozmowy, montaż dźwięku, obsługa sprzętu oraz zaplanowanie emisji.

Działalność redakcyjna uczy także współpracy. Przygotowanie programu wymaga podziału zadań, dotrzymywania terminów i odpowiedzialności za efekt wspólnej pracy. W przypadku audycji realizowanych na żywo dochodzi konieczność reagowania na nieprzewidziane sytuacje i podejmowania decyzji pod presją czasu.

Fraszka daje możliwość poznawania różnych obszarów pracy medialnej. Studenci mogą rozwijać się jako prowadzący, reporterzy, autorzy materiałów informacyjnych, realizatorzy dźwięku czy osoby odpowiedzialne za komunikację w mediach społecznościowych. Radio jest więc nie tylko miejscem ćwiczenia umiejętności związanych z emisją głosu, lecz także przestrzenią poznawania procesu powstawania treści i funkcjonowania zespołu redakcyjnego.

Istotne znaczenie ma również otwartość na osoby z różnych kierunków studiów. Choć działalność rozgłośni naturalnie wiąże się z kształceniem dziennikarskim, udział w niej może być okazją do rozwijania zainteresowań i kompetencji także dla studentów innych dziedzin. Różnorodność doświadczeń i perspektyw sprzyja powstawaniu programów poświęconych szerokiemu zakresowi zagadnień.

Głos społeczności akademickiej

Radio studenckie pełni również funkcję integracyjną. Audycje dotyczące życia uczelni, rozmowy z gośćmi, materiały o inicjatywach studenckich i działalności kół naukowych pozwalają przedstawiać wydarzenia oraz osoby ważne dla społeczności UJK. Rozgłośnia może w ten sposób tworzyć przestrzeń wymiany doświadczeń między studentami, pracownikami uczelni i przedstawicielami lokalnego środowiska.

O znaczeniu takiego medium świadczą również wyniki badań przeprowadzonych wśród studentów UJK w maju i czerwcu 2025 roku. W ankiecie internetowej wzięło udział 146 osób. Większość respondentów pozytywnie oceniła sam pomysł funkcjonowania radia studenckiego na uczelni: 42,5 proc. uznało je za raczej potrzebne, a 20,5 proc. za bardzo potrzebne.

Badanie pokazało jednocześnie, że rozpoznawalność rozgłośni nie zawsze przekłada się na regularne korzystanie z jej oferty. Choć 56,8 proc. ankietowanych zadeklarowało, że zna Radio Fraszka, a kolejne 30,8 proc. słyszało o nim pobieżnie, systematyczne słuchanie pozostawało ograniczone. Jednocześnie 29,5 proc. respondentów zadeklarowało chęć zapoznania się z ofertą w przyszłości.

Studenci wskazywali przede wszystkim na zainteresowanie podcastami i wywiadami oraz wydarzeniami i życiem uczelni. Ważne miejsce zajmowały również treści rozrywkowe, lifestyle’owe i muzyczne. Wyniki te pokazują, że radio akademickie ma potencjał, by rozwijać się jako medium bliskie codziennym doświadczeniom studentów, pod warunkiem konsekwentnego budowania oferty programowej i relacji z odbiorcami.

Dziesięć lat doświadczeń i kolejne wyzwania

Historia Radia Fraszka to opowieść o inicjatywie, której rozwój zależy zarówno od możliwości organizacyjnych i technicznych, jak i od zaangażowania kolejnych pokoleń studentów. Zmiany w składzie redakcji są naturalną częścią funkcjonowania środowiska akademickiego. Jednocześnie stanowią wyzwanie: doświadczenie zdobyte przez jednych członków zespołu powinno być przekazywane następnym, aby zachować ciągłość pracy i rozwijać wypracowane rozwiązania.

Przyszłość rozgłośni wiąże się również z dostosowywaniem form przekazu do sposobów korzystania z mediów przez młodych odbiorców. Audycje radiowe, podcasty, materiały informacyjne i obecność w mediach społecznościowych mogą wzajemnie się uzupełniać, pozwalając docierać do odbiorców w różnych sytuacjach i na różnych platformach.

Dziesięć lat działalności Fraszki pokazuje, że radio akademickie może łączyć edukację, twórczość i aktywność społeczną. Jego znaczenie nie sprowadza się wyłącznie do liczby audycji czy zasięgu publikowanych materiałów. Równie ważna jest możliwość zdobywania doświadczenia, rozwijania własnych zainteresowań i współtworzenia medium, które jest częścią życia Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach.

Autor: Mgr Marek Picheta